“ดร.สมชาย” ฟันธง “ทรัมป์” หมดเครดิต ถูกบีบถอยศึกอิหร่าน ชี้เป้าพันธมิตรตีตัวห่าง ไม่อยากเสี่ยงสงครามยืดเยื้อ จับตาจีนผงาด เป็นคนกลางเจรจา
ข่าวที่น่าสนใจ
สถานการณ์ความตึงเครียดระหว่างสหรัฐอเมริกาและอิหร่านยังคงเป็นประเด็นร้อนในเวทีโลก ล่าสุด ศ.พล.ท.ดร.สมชาย วิรุฬหผล ผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความเชี่ยวชาญด้านด้านเศรษฐศาสตร์ ความมั่นคงและการต่างประเทศ ได้วิเคราะห์เรื่องนี้ ผ่านทางรายการจับตาประเทศไทย ทางช่องท็อปนิวส์ ระบุว่า การดำเนินนโยบายของโดนัลด์ ทรัมป์ในครั้งนี้ถือเป็นความผิดพลาดเชิงยุทธศาสตร์ที่ส่งผลให้ความน่าเชื่อถือของผู้นำสหรัฐลดลงอย่างมาก
ดร.สมชาย ระบุว่า ปัจจุบันทรัมป์แทบไม่เหลือเครดิตในสายตานานาชาติ อีกทั้งยังเผชิญแรงกดดันอย่างหนักจากการเมืองภายในประเทศ โดยเฉพาะกระแสการประท้วงของประชาชนจำนวนมาก ทำให้มีแนวโน้มสูงที่ทรัมป์จะเลือก ถอนตัวจากความขัดแย้ง ในเร็ว ๆ นี้ “ผมเชื่อว่าที่ทรัมป์พูดน่าจะเป็นเรื่องจริง เพราะตอนนี้เขาถูกกดดันจากการเมืองภายในอย่างหนัก พรุ่งนี้มีโอกาสสูงที่เขาจะประกาศชัยชนะเอง แล้วก็ถอนตัวออกมา แต่ทั้งโลกก็คงไม่ได้มองว่าเขาชนะจริง เพราะตอนนี้เขาไม่มีเครดิตเหลือแล้ว และตัวเขาเองก็ไม่ได้สนใจเรื่องภาพลักษณ์เท่าไหร่ มีข่าวไม่เป็นทางการว่า จีนอาจจะเข้ามาเป็นเจ้าภาพในการเจรจาระหว่างสหรัฐกับอิหร่าน จีนจะเสนอแนวทางให้ทั้งสองฝ่ายพิจารณา ถ้าทั้งคู่เห็นด้วย ก็พร้อมเป็นเจ้าภาพให้มานั่งคุยกัน
สหรัฐประเมินแล้วว่า ไม่ว่าจะบุกทางบก หรือพยายามยึดจุดยุทธศาสตร์อย่างช่องแคบฮอร์มุซ มันมีแต่ความสูญเสียสูง ถึงยึดได้ก็รักษาไม่ได้ และต้นทุนมันสูงจนสังคมอเมริกันรับไม่ได้ เพราะฉะนั้น โอกาสที่จะตัดสินใจบุกจริง ผมมองว่ามีแต่คนบ้าเท่านั้นที่จะทำ เรื่องช่องแคบฮอร์มุซ จริง ๆ ตอนนี้ยังไม่ได้ปิด ยังมีเรือผ่านได้ แต่อนาคตอาจต้องเสียค่าผ่านทางโลกมันไม่เหมือนเดิมแล้ว ของฟรีมันไม่มีอีกต่อไป อย่าลืมว่ามีประชาชนอเมริกันออกมาประท้วงเป็นสิบล้านคนถ้าเขายังเดินหน้าต่อ โดยเฉพาะการโจมตีใหญ่ สถานการณ์ในประเทศจะยิ่งรุนแรงขึ้น”
ดร.สมชาย มองว่า อีกหนึ่งประเด็นที่น่าจับตา คือ ความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐกับพันธมิตรยุโรปที่เริ่มสั่นคลอน หลายประเทศมีท่าทีตีตัวออกห่าง และไม่สนับสนุนการดำเนินนโยบายของสหรัฐเหมือนในอดีต ส่งผลให้ภูมิรัฐศาสตร์โลกเข้าสู่ภาวะเปลี่ยนผ่าน
นอกจากนี้ ประเทศในตะวันออกกลางเองก็เริ่มปรับตัว โดยลดการพึ่งพาสหรัฐด้านความมั่นคง และหันมาสร้างสมดุลอำนาจภายในภูมิภาคมากขึ้น ทั้งนี้ แม้สถานการณ์ยังไม่สิ้นสุด แต่ผู้เชี่ยวชาญมองตรงกันว่า แนวโน้มของสงครามอาจไม่ยกระดับไปสู่การเผชิญหน้าครั้งใหญ่ เนื่องจากต้นทุนความเสียหายสูงเกินกว่าที่ทุกฝ่ายจะยอมรับได้ ขณะที่ผลกระทบต่อเศรษฐกิจโลก โดยเฉพาะราคาน้ำมัน ยังคงเป็นความเสี่ยงที่ต้องติดตามอย่างใกล้ชิดต่อไป
ดร.สมชาย ย้ำว่า “การพูดคุยมันเป็นไปได้ แต่ว่าการตัดสินใจสุดท้ายต้องอยู่ที่ผู้นำสูงสุดของอิหร่านถ้าดูจากท่าทีของรัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน เขาก็บอกว่ายินดีรับข้อเสนอ ถ้าเหมาะสมก็คุย ถ้าไม่เหมาะสมก็ไม่คุย “ถ้าจีนเข้ามาเป็นเจ้าภาพจริง ผมมองว่าโอกาสสำเร็จจะสูงกว่าประเทศอื่น เพราะจีนเป็นมหาอำนาจ มีน้ำหนักในการเจรจา เพราะฉะนั้น คำพูดของทรัมป์วันพรุ่งนี้ แม้เราจะไม่เชื่อทั้งหมด แต่สถานการณ์มันบ่งชี้ว่ามีความเป็นไปได้”
“ในมุมของอิหร่าน เขาก็ต้องรบให้ถึงที่สุดเหมือนกัน เพราะความเสียหายที่เกิดขึ้นมันสูง แต่ในขณะเดียวกัน อิหร่านเองก็เสียหายหนัก ถ้ามีทางลงที่สามารถยับยั้งไม่ให้อิสราเอลกลับมาก่อสงครามได้เร็ว ๆ นี้ เขาก็อาจจะยอม ผมประเมินว่าการยกพลขึ้นบุกของสหรัฐ มีแต่ความเสียหายและไม่คุ้มค่า ยึดพื้นที่ได้ก็รักษาไม่ได้ เช่น ยึดเกาะหรือยึดช่องแคบ ก็จะถูกโจมตีตอบโต้ตลอด”
ถ้าขึ้นบกก็มีโอกาสติดหล่ม กลายเป็นสงครามยืดเยื้อ ถ้าสหรัฐเลือกใช้การโจมตีต่อเนื่อง สงครามก็จะไม่จบ และจะสร้างความเสียหายทั้งสองฝ่าย ผลกระทบจะลามไปทั่วโลก
โดยเฉพาะราคาน้ำมันที่จะสูงขึ้นเรื่อย ๆ ตอนนี้ยุโรปเริ่มตีตัวออกห่างจากสหรัฐมากขึ้น บางประเทศไม่ให้เครื่องบินทหารสหรัฐลงจอด หรือปิดน่านฟ้าไม่ให้ส่งอาวุธ ความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐกับพันธมิตรไม่เหมือนเดิมแล้ว ความเสียหายของความสัมพันธ์มันเริ่มตั้งแต่ตอนที่ทรัมป์ไปเจรจากับรัสเซีย แล้วตัดยุโรปออก รวมถึงการไปกดดันเรื่องกรีนแลนด์ ทำให้ยุโรปไม่พอใจสะสมมานาน ดังนั้นการที่ยุโรปไม่ช่วยสหรัฐในตอนนี้ ก็เป็นทั้งการเอาคืน และไม่อยากเสี่ยงกับสงครามที่ไม่คุ้ม”
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
